Goudsbloem

Een plek in de volle zon is het beste. De goudsbloem verdraagt wat schaduw, maar groeit daar slap en lang uit als het te donker is. Als je plant er rekkerig uitziet, zet haar dan zonniger en knijp de toppen uit.

De plant is bij ons niet winterhard: ze overleeft hooguit ongeveer -5 °C, terwijl de typische winterminimumtemperatuur in Nederland rond -12 °C ligt. Buiten telen als eenjarige is daarom de normale aanpak.

Geef matig water en houd de grond licht vochtig. Tegen langdurige droogte kan een goudsbloem slecht. Geef daarom vooral in juni, juli en augustus extra water. Giet bij voorkeur aan de voet van de plant en niet over de bladeren, want dat helpt tegen meeldauw.

De goudsbloem is weinig kieskeurig en groeit in universele potgrond, leem, klei en zandgrond. Het beste doet ze het in gemiddelde tot voedselrijke, goed doorlatende grond die toch vochtig blijft. Een zuurgraad tussen ongeveer pH 6 en 8 past meestal goed.

Bemest in mei en juni, in de periode dat de plant het meest groeit en bloemen aanmaakt.

Knip verwelkte bloemen regelmatig weg, zodat de plant blijft bloeien. Knijp jonge planten uit voor een bossigere groei. In juli en augustus kun je ze terugsnoeien om ze te verjongen, en ook in de herfst is dat mogelijk.

Zaai binnen in maart en april, zo'n 6 tot 8 weken voor de laatste nachtvorst. Direct buiten zaaien kan in april en mei, rond de laatste vorst. In een milde winter kun je ook in de herfst zaaien. Plant voorgezaaide planten in mei uit.

Bescherm jonge planten in april en mei, en ook in oktober, tegen nachtvorst.

De goudsbloem wordt meestal als eenjarige gekweekt. Ze zaait zich gemakkelijk zelf uit, dus er komen vaak nieuwe plantjes op. In januari, februari, november en december is het rustperiode.

Vermeerderen gaat via zaad, in april en mei. Laat een paar bloemen uitrijpen als je zelf zaad wilt winnen: de zaden rijpen van de late zomer tot in de herfst.

Mogelijke plagen zijn bladluizen, witte vlieg, slakken en naaktslakken. Ziekten die voorkomen zijn meeldauw en komkommermozaïekvirus.

Wit poeder op de bladeren is meeldauw. Zorg voor meer luchtstroming en vermijd water over de bladeren. Aangevreten zaailingen wijzen op slakken. Bescherm jonge planten met barrières of vallen. Lang en slap groeien komt door te veel schaduw: zet de plant zonniger en knijp de toppen uit.

Van juni tot oktober kun je bloemen plukken. De goudsbloem is geschikt als snijbloem. De bloemblaadjes zijn eetbaar en smaken licht bitter en peperig. Ze worden gebruikt in salades, als kleurrijke garnering in plaats van saffraan en voor thee.

Traditioneel wordt de plant al sinds de oudheid gebruikt voor huid-, wond- en oogverzorging, en in huidverzorgingsoliën.

De bloemen trekken vlinders en andere bestuivers aan en de plant is voedsel voor de rupsen van enkele nachtvlinders. Herten en konijnen laten haar met rust.