Zomereik

Quercus robur · Fagaceae

Ook bekend als: inlandse eik

De zomereik (Quercus robur, ook inlandse eik genoemd) is een grote, langlevende loofboom die van nature in Europa groeit. Hij is volledig winterhard en makkelijk te houden, mits je hem genoeg ruimte geeft.

Licht: Volle zon, Zon tot halfschaduw
Water: Gemiddeld
Luchtvochtigheid: Gemiddeld
Temperatuur: 8–24 °C, min. -30 °C
Moeilijkheid: Makkelijk
Hoogte: 15–40 m

Verzorging door het jaar heen

Kalender voor het klimaat Oceanisch.

ZaaienUitplantenSnoeienVermeerderenBloeiOogstRustperiode

Wanneer uit te voerenRustperiodeHuidige maand

Kenmerken van de zomereik

De zomereik is een grote, langlevende boom met een korte, stevige stam en een brede, onregelmatig gewelfde kroon met zware onderste takken. De groei is gemiddeld. De breedte loopt uiteindelijk op tot ongeveer 12 à 21 meter.

De bladeren staan verspreid langs de twijgen en zijn langwerpig tot omgekeerd eirond, met 3 tot 7 afgeronde lobben, een heel kort bladsteeltje en kleine oortjes aan de voet. Boven zijn ze donkergroen, onder bleker. In de herfst kleurt het blad geel tot bruin.

In april en mei verschijnen de bloemen tegelijk met het blad: hangende geelgroene katjes (mannelijk) en piepkleine vrouwelijke bloempjes op een steeltje. De wind zorgt voor de bestuiving. De eikels zijn eivormig, 1,5 tot 4 cm lang, zitten met twee of drie aan een lange steel en hebben een ondiep napje. Ze rijpen van groen naar bruin.

Van nature groeit de zomereik van de Britse eilanden en Scandinavië tot de Kaukasus en West-Azië (Iran), in bossen op laaggelegen, diepe, vochtige leem- of kleigrond. De soort is ook geschikt als bonsai.

Kweken en verzorging

Standplaats

Kies een plek in de volle zon. Jonge bomen verdragen lichte schaduw. Houd rekening met de eindbreedte van 12 tot 21 meter: een zomereik hoort in een grote tuin, in een park of op een ruim erf, niet vlak bij het huis of bij andere bomen.

Water geven

Geef een jonge boom regelmatig water totdat hij is aangeslagen. Daarna redt hij zich grotendeels zelf. De boom houdt van vochtige grond.

Grond

De zomereik groeit in leem-, klei- en zandgrond, maar het best in diepe, vruchtbare, vochtige en toch goed doorlatende grond. Een humusrijke bodem is gunstig. De zuurgraad mag ruim variëren, van pH 5,5 tot 8,0.

Planten

Plant de boom in maart, november of december. Kies een plek waar hij vrij kan uitgroeien en geef hem de eerste jaren regelmatig water.

Snoeien

Snoei alleen licht, in de winterrust (december, januari en februari). Haal dode en kruisende takken weg. De zomereik herstelt goed na het snoeien.

Overwinteren

De zomereik is volledig winterhard. Hij kan temperaturen tot ongeveer -30 °C verdragen, ruim onder het normale winterminimum in Nederland van rond -12 °C. Bescherming is niet nodig. Van november tot en met februari staat de boom in rust.

Vermeerderen

Zomereiken vermeerder je met zaad. Zaai de eikels in oktober en november.

Plagen en ziekten

Mogelijke plagen zijn de eikenprocessierups, galwespen, bladmineerders en bladluizen. Voorkomende ziekten zijn meeldauw, acute eikenziekte (acute oak decline) en sudden oak death.

Een witte aanslag op het blad is meestal meeldauw. Die wordt gewoonlijk getolereerd; zorg voor goede luchtcirculatie. Schijfjes aan de onderkant van het blad zijn onschuldige gallen van galwespen en hoeven niet te worden bestreden.

Eikels en gebruik

Eikels oogst je in september en oktober. Ze zijn bitter en rijk aan looistoffen. Na bewerking kunnen ze worden geroosterd en gemalen als koffievervanger.

De boom is ook van grote waarde voor de natuur: hij biedt leefruimte aan een zeer grote diversiteit aan insecten, vogels, zoogdieren en schimmels. Eikels zijn voedsel voor onder meer gaaien en knaagdieren.