Navigatie overslaan, naar inhoud springen
Inhoud overslaan, naar voettekst springen

Eikvaren

Polypodium vulgare · Polypodiaceae

Ook bekend als: gewone eikvaren

De eikvaren (Polypodium vulgare, ook gewone eikvaren genoemd) is een wintergroene varen die een langzaam uitbreidend tapijt vormt in de schaduw. Hij is winterhard en makkelijk in de verzorging. Daardoor past hij goed op muren, in rotstuinen en onder bomen.

Licht
Schaduw, Halfschaduw
Water
Gemiddeld
Luchtvochtigheid
Gemiddeld
Temperatuur
8–22 °C, min. -23 °C
Moeilijkheid
Makkelijk
Hoogte
15–40 cm

Verzorging door het jaar heen

Kalender voor het klimaat Oceanisch.

UitplantenSnoeienVermeerderenBemestenMeer water
Wanneer uit te voerenRustperiodeHuidige maand

Wat is een eikvaren?

De eikvaren is een overblijvende, wintergroene varen uit de familie Polypodiaceae. Hij wordt ongeveer 15 tot 40 cm hoog en groeit in een gematigd tempo. Onder de grond kruipt een vertakte, horizontale wortelstok met fijne wortels, waarmee de plant zich vasthecht in rotsspleten, mos of schors. Daaruit komen verspreid staande, rechtopgaande bladeren die samen een langzaam uitbreidende, groene mat vormen.

De bladeren zijn leerachtig, helder groen en geveerd, met een driehoekig-lancetvormige omtrek. Ze worden 10 tot 50 cm lang en hebben 10 tot 18 paar verspringende deelblaadjes die naar de top toe korter worden. De rand is gaaf of licht getand en aan de bladsteel zitten geen schubben.

De eikvaren bloeit niet. Hij plant zich voort met sporen uit grote, ronde sporenhoopjes (sori) aan de onderkant van de bladeren. Ze zijn eerst geel tot oranje en worden donkergrijs als ze rijp zijn. Van boven zie je ze als bultjes. De sporen komen vrij van juli tot september.

In het wild groeit de soort op beschaduwde plekken: op bemoste oude muren, in rotsspleten, op rotsachtige bosbodems en als epifyt op boomvoeten en takken. Hij komt in heel Europa voor.

Kweken en verzorging

Standplaats en licht

Zet de eikvaren in halfschaduw tot diepe schaduw. Wat ochtendzon verdraagt hij, zolang de grond vochtig blijft.

Hij doet het goed tussen stenen, op muren, op hellingen en onder bomen. Als bodembedekker is hij geschikt voor schaduwrijke hoeken, en in een rotstuin komt hij mooi tot zijn recht.

Water geven

Houd de grond in de tuin gelijkmatig vochtig. Een gevestigde plant kan een droge periode wel aan, maar geef in juni, juli en augustus extra water.

Grond

De eikvaren wil een humusrijke, grindachtige en goed doorlatende grond: leem of zandgrond. Hij gedijt het best in bladaarde of tussen rotsen. De grond mag vochtig zijn, maar het water moet goed weg kunnen.

Bemesten

Als je wilt bemesten, doe dat in april. Een humusrijke bodem met bladaarde is voor deze varen een goede basis.

Snoeien

Snoeien is niet echt nodig, maar als je de plant wilt bijwerken, is maart het moment.

Planten

Plant in maart, april, september of oktober. Leg de wortelstok ondiep, vlak onder het oppervlak, en begraaf hem niet. Kies een schaduwrijke plek tussen rotsen, op een muur, op een helling of onder bomen.

Overwinteren

De eikvaren is winterhard en wintergroen. Hij overleeft tot ongeveer -23 °C, terwijl een gewone winter in Nederland uitkomt op rond -12 °C. Bescherming is dus niet nodig.

Vermeerderen

Vermeerderen kan door deling van de wortelstok, ook via stukjes wortelstok, of met sporen. De beste momenten zijn maart, april en september.

Gebruik

De zoetbittere, aromatische wortelstok is vroeger gebruikt als smaakmaker in zoetwaren zoals noga. Dat komt door de zeer zoete stof osladine. Traditioneel is de gedroogde wortelstok ook gebruikt als laxeermiddel en tegen wormen.

Voor jouw plant

Veelgestelde vragen

Hoeveel schaduw heeft een eikvaren nodig?Het liefst halfschaduw tot diepe schaduw. Wat ochtendzon is prima, zolang de grond vochtig blijft.
Is de eikvaren winterhard?Ja. Hij is winterhard en wintergroen en overleeft ongeveer -23 °C, ruim onder een typisch Nederlands winterminimum van rond -12 °C. Beschermen is niet nodig.
Wanneer plant je een eikvaren?In maart, april, september of oktober. Leg de wortelstok ondiep en begraaf hem niet.
Hoe vermeerder je een eikvaren?Door de wortelstok te delen of met sporen. Maart, april en september zijn daarvoor de geschikte maanden.
Waarom heeft mijn eikvaren geen bloemen?Varens bloeien niet. De eikvaren plant zich voort met sporen uit ronde, gele tot oranje sporenhoopjes onder de bladeren, die van juli tot september vrijkomen.
Hoeveel water heeft een eikvaren nodig?Houd de grond gelijkmatig vochtig en geef in juni, juli en augustus extra water. Een gevestigde plant kan een droge periode wel hebben.
Sla de voettekst over, ga naar het begin van de paginaGa naar het begin van de pagina