Navigatie overslaan, naar inhoud springen
Inhoud overslaan, naar voettekst springen

Ijzervaren

Cyrtomium falcatum · Dryopteridaceae

Ook bekend als: sikkelvaren

Veilig voor katten en honden · details ↓

De ijzervaren (Cyrtomium falcatum, ook sikkelvaren genoemd) is een stevige, groenblijvende varen met glanzende, leerachtige bladeren. Hij doet het zowel in de schaduwhoek van de tuin als in een pot binnen of op het balkon. Het is een gemakkelijke plant, zolang de grond gelijkmatig vochtig blijft.

Licht
Halfschaduw, Schaduw
Water
Gemiddeld
Luchtvochtigheid
Gemiddeld
Temperatuur
10–24 °C, min. -12 °C
Moeilijkheid
Makkelijk
Hoogte
30–60 cm

Verzorging door het jaar heen

Kalender voor het klimaat Oceanisch.

UitplantenVerpottenSnoeienVermeerderenBemestenMeer waterRustperiode
Wanneer uit te voerenRustperiodeHuidige maand

Kenmerken van de ijzervaren

De ijzervaren is een overblijvende, groenblijvende varen uit de familie Dryopteridaceae. Hij groeit langzaam en vormt vanuit een korte, geschubde wortelstok een dichte, boogvormige pol. De plant wordt 30 tot 60 cm hoog en 30 tot 90 cm breed.

De stugge, glanzende bladeren zijn geveerd en worden tot 60 cm lang. Elk blad heeft 3 tot 11 paar sikkelvormige deelblaadjes die op hulstblaadjes lijken. Bloemen en vruchten heeft de plant niet: hij plant zich voort met sporen, die rijpen in ronde sporenhoopjes aan de onderkant van de deelblaadjes.

In het wild komt de soort voor in Oost-Azië, in rotsspleten langs de kust, op beekoevers en in vochtig, koel loofbos. In sommige warme streken elders is hij verwilderd en geldt hij zelfs als onkruid, onder meer in een groot deel van Australië.

Kweken en verzorging

Licht en standplaats

Zet de ijzervaren op een plek met halfschaduw tot schaduw, het liefst met weinig, indirect licht. Hete, directe zon kan hij niet goed hebben. Dat maakt hem geschikt voor een noordkant, de plek onder bomen en struiken of de rand van een vijver.

Water geven en luchtvochtigheid

Houd de grond gelijkmatig vochtig, maar laat de plant nooit in water staan. De ijzervaren verdraagt droogte slecht. Een uitgedroogde plant is gevoeliger voor spintmijt en wolluis. Geef in juni, juli en augustus extra water.

De plant wil een gemiddelde luchtvochtigheid. Bruine, kurkdroge bladpunten wijzen meestal op droge lucht of te weinig water.

Grond en verpotten

Kies een vochtige, humusrijke grond die goed doorlatend en luchtig is. Gewone potgrond of leemgrond volstaat, de plant is niet veeleisend. Verpot in maart of april.

Bemesten

De ijzervaren heeft weinig voeding nodig. Eén of twee giften langzaam werkende meststof per jaar zijn genoeg, bijvoorbeeld in april en juni.

Snoeien

Snoeien is niet nodig. Knip in maart of april bladeren weg die door de vorst zijn beschadigd, zodat de pol netjes blijft.

Planten in tuin of pot

Plant de ijzervaren in april, mei, juni of september in de schaduw van bomen of struiken, op een helling of bij een vijver. Hij werkt goed als bodembedekker en in een rotstuin. Ook in een pot op het balkon doet hij het goed.

Overwinteren

De ijzervaren is winterhard en kan in de volle grond blijven staan. Naar schatting verdraagt hij ongeveer -12 °C, wat in een gewone Nederlandse winter net aan voldoende is. In mild weer blijft hij groen, op koudere plekken kan hij bladeren verliezen. Van december tot en met februari is de plant in rust. Binnen houd je hem koel en vochtig.

Vermeerderen

De gemakkelijkste manier is delen: dat kan in maart, april of mei. Ook de wortelstok en sporen zijn geschikt om te vermeerderen, al duurt het langer voordat je een grote plant hebt.

Veelvoorkomende problemen

Bruine, droge bladpunten ontstaan door droge lucht of te weinig water. Geef regelmatig water en zorg voor een hogere luchtvochtigheid.

Gele bladeren met een zachte, papperige voet wijzen op te veel water of wortelrot. Laat de bovengrond iets opdrogen en verbeter de afwatering.

Mogelijke plagen zijn schildluis, wolluis en spintmijt, en ook de Florida-varenrups. Schimmelachtige bladvlekken komen eveneens voor. Herten en konijnen laten de plant meestal met rust.

Veiligheid

Veilig voor katten en honden
Katten
Niet giftig
Honden
Niet giftig
Paarden
Niet giftig

De ijzervaren is niet giftig voor katten, honden, paarden en mensen. Dit is alleen informatie en geen diergeneeskundig of medisch advies. Twijfel je, vraag het dan aan een dierenarts of arts.

Bron: ASPCA Toxic and Non-Toxic Plants, North Carolina Extension Gardener Plant Toolbox

Voor jouw plant

Veelgestelde vragen

Is de ijzervaren winterhard?Ja, hij kan buiten blijven staan. Hij verdraagt naar schatting ongeveer -12 °C, maar in koudere hoeken kan hij bladeren verliezen.
Hoeveel licht heeft een ijzervaren nodig?Halfschaduw tot schaduw is het best, met weinig indirect licht. Hete, directe zon moet je vermijden.
Waarom worden de bladpunten van mijn ijzervaren bruin?Meestal komt dat door droge lucht of te weinig water. Geef regelmatig water en zorg voor meer luchtvochtigheid.
Is de ijzervaren giftig voor katten en honden?Nee, de plant is niet giftig voor katten, honden, paarden en mensen. Dit is alleen informatie en geen diergeneeskundig of medisch advies. Twijfel je, vraag het dan aan een dierenarts of arts.
Wanneer kan ik een ijzervaren delen?Delen kan in maart, april of mei.
Moet ik een ijzervaren snoeien?Dat is niet nodig. Knip in maart of april alleen bladeren weg die door de vorst zijn beschadigd.
Sla de voettekst over, ga naar het begin van de paginaGa naar het begin van de pagina