Zwarte komijn
Nigella sativa · Ranunculaceae
Ook bekend als: zwarte komijn zaden
Zwarte komijn is een makkelijke eenjarige kruidenplant met fijn blad en lichtblauwe bloemen, die je zelf uit zaad kweekt. Je zaait hem in het voorjaar direct op de plek waar hij moet groeien. In de nazomer oogst je de zwarte zaden voor in de keuken.
- Licht
- Volle zon
- Water
- Laag
- Luchtvochtigheid
- Laag
- Temperatuur
- 15–25 °C, min. -5 °C
- Moeilijkheid
- Makkelijk
- Hoogte
- 20–60 cm
Verzorging door het jaar heen
Kalender voor het klimaat Oceanisch.
Zwarte komijn in het kort
Zwarte komijn (Nigella sativa, ook gewoon aangeduid als zwarte komijnzaden wanneer het om het zaad gaat) is een eenjarige, kruidachtige plant uit de ranonkelfamilie (Ranunculaceae). De plant is slank, rechtopstaand en vertakt, en wordt ongeveer 20 tot 60 cm hoog.
Het blad is fijn verdeeld, met lijnvormige slippen die niet draadvormig zijn, en groen van kleur. De bloemen zijn teer, hebben vijf tot tien kroonbladen en zijn meestal lichtblauw en wit. Na de bloei ontstaat een grote, opgeblazen doosvrucht van drie tot zeven vergroeide hokjes, elk met veel zwarte zaden.
De plant komt van oorsprong uit West-Azië (onder meer de Levant, Cyprus, Turkije, Iran en Irak) en Oost-Europa, en is in grote delen van Europa verwilderd. De bloemen zijn aantrekkelijk voor bestuivers. In de teelt geldt zwarte komijn als gemakkelijk.
Kweken en verzorging
Licht en standplaats
Zwarte komijn doet het het beste in de volle zon. Kies een open, zonnige plek in de border, in de kruidentuin of in een bak op balkon of terras.
Water geven
Geef matig water en laat de grond niet nat blijven. De plant heeft weinig water nodig en verdraagt droogte redelijk. Ook een lage luchtvochtigheid is geen probleem. In ons natte klimaat is een goed doorlatende grond daarom belangrijker dan vaak gieten.
Grond en verpotten
Gebruik een lichte, goed doorlatende grond van gemiddelde vruchtbaarheid, zoals leem- of zandgrond. Verpotten is niet de bedoeling: de plant houdt niet van wortelverstoring. Zaai daarom meteen op de definitieve plek, of in de pot waarin hij blijft staan.
Bemesten
Bemesten is weinig of niet nodig. Op een grond van gemiddelde voedselrijkdom groeit zwarte komijn prima.
Snoeien
Snoeien is niet nodig.
Zaaien en uitdunnen
Zaai zwarte komijn in april of mei rechtstreeks op de plek waar hij moet groeien, nadat de laatste harde vorst voorbij is. Dun de zaailingen uit tot een onderlinge afstand van 15 à 20 cm.
In april kunnen jonge zaailingen nog last krijgen van nachtvorst, dus houd het weer in de gaten en bescherm ze indien nodig.
Overwinteren
Zwarte komijn is eenjarig en overleeft de winter niet als vaste plant. Zaai hem daarom elk jaar opnieuw. In een mild klimaat kan ook in de herfst worden gezaaid. De plant verdraagt hooguit ongeveer -5 °C, en in Nederland kan het in de winter flink kouder worden. Het voorjaar blijft dus de veiligste zaaitijd.
Vermeerderen
Zwarte komijn vermeerder je uitsluitend met zaad, in april of mei. Laat je een paar planten uitbloeien, dan heb je meteen zaad voor het volgende jaar.
Oogsten en gebruiken
De bloei duurt van juni tot en met augustus. De zaden oogst je in augustus en september, als de doosvruchten zijn uitgerijpt. Alleen de zaden zijn eetbaar.
Gedroogd en droog geroosterd smaken de zaden in curry's, groentegerechten, peulvruchten, brood en kaas. Zwarte komijn wordt in de volksgeneeskunde in Azië en Afrika traditioneel gebruikt, maar het klinische bewijs hiervoor is zwak.









































































































