Navigatie overslaan, naar inhoud springen
Inhoud overslaan, naar voettekst springen
Hanglamp ophangen en aansluiten: stroom uit, draden en bevestiging

Hanglamp ophangen en aansluiten: stroom uit, draden en bevestiging

Wil je een oude hanglamp of kroonluchter vervangen, maar weet je niet welke draad waar hoort en waar je op moet letten? Een lamp op een kant-en-klaar aansluitpunt hang je als handige klusser zelf op, zolang je begint met de stroom uit. We lopen alles langs, van het eraf halen van de oude lamp tot het ophangen van de nieuwe, en zeggen wanneer je beter een elektricien belt.

In het kort

  • Zet de groep uit in de meterkast, controleer met een spanningzoeker dat het plafond spanningsloos is, haal de oude lamp eraf, hang de nieuwe op en sluit pas daarna de draden aan.
  • In hedendaagse installaties is bruin, zwart of grijs de fase, blauw de nul en geelgroen de aarde, maar kleuren zijn slechts een aanwijzing.
  • Een lamp van beschermingsklasse II sluit je aan op twee draden, een lamp van klasse I met een geelgroene draad heeft een aarde in het plafond nodig.
  • De haak of plug moet het gewicht van de lamp dragen. Gipsplaat alleen draagt enkel een lichte lamp.

Eerst het gereedschap, want een spanningzoeker en een extra paar handen besparen je de meeste stress.

Wat heb je nodig

Zonder goed gereedschap duurt het klusje nodeloos lang. Leg klaar:

  • een stevige trap of ladder,
  • een tweepolige of contactloze spanningzoeker,
  • schroevendraaiers en een striptang,
  • lasklemmen om draden te verbinden en isolatietape,
  • een hoofdlamp, want als de groep uit is, gaat ook het licht in de kamer uit,
  • je telefoon om de oude aansluiting te fotograferen.

Vraag ook iemand om te helpen. Een lamp is vaak zwaar en je kunt hem niet tegelijk vasthouden en aansluiten.

Eerst de stroom uitzetten

Sla deze stap nooit over.

  1. Zoek de juiste groep

    Zet de lamp aan en schakel de groepen in de meterkast een voor een uit tot het licht uitgaat. Weet je het niet zeker, zet dan de hoofdschakelaar uit. De wandschakelaar is niet genoeg, want die onderbreekt niet per se de fasedraad.

  2. Test de spanningzoeker

    Houd hem bij een stopcontact van een andere groep dat wel onder spanning staat en controleer of hij spanning meldt.

  3. Controleer of het plafond spanningsloos is

    Houd de spanningzoeker bij alle draden in het plafond. Meldt hij spanning, zet dan de hoofdschakelaar uit en ga niet verder zonder opnieuw te controleren. Lukt het niet om de spanning weg te halen, bel dan een elektricien.

  4. Beveilig de groep

    Plak een briefje met "Niet inschakelen" op de groepenkast, zodat niemand de stroom aanzet terwijl jij op de trap staat.

De oude lamp eraf halen

Je helper houdt de lamp vast terwijl jij de draden losmaakt. Laat de lamp nooit aan alleen de draden hangen.

  1. Draai de lampen eruit

    De lamp wordt lichter en je breekt geen glas tijdens het afnemen.

  2. Leg de aansluiting bloot

    Maak het afdekkapje of de rozet bij het plafond los en schuif die naar beneden.

  3. Fotografeer de bedrading

    Op de foto zie je welke draad waar zat, handig als de nieuwe lamp andere kleuren heeft.

  4. Maak de draden los

    Draai de schroefjes van de klemmen los of trek de draden uit de klemmen en haal de lamp van de haak of de montagebeugel.

  5. Isoleer de uiteinden

    Isoleer elke draad in het plafond apart met tape, tot je de nieuwe lamp aansluit.

Hanglamp aansluiten: welke draad waar

In het plafond vind je bij hedendaagse installaties twee tot vier draden. Heb je drie draden, dus fase, nul en aarde, dan sluit je de lamp aan volgens de kleuren in de tabel. Dit zijn de geharmoniseerde Europese kleuren bij 230 V.

Draad in het plafondKleur bij hedendaagse installatiesWaar op de lamp
Fase (L)bruin, zwart of grijsbruine of zwarte draad van de lamp
Nul (N)blauwblauwe draad van de lamp
Aarde (PE)geelgroengeelgroene draad van de lamp

De kleuren gelden voor nieuwere installaties, in oudere woningen kunnen ze afwijken.

Kleuren zijn een aanwijzing, geen garantie. Volg bij de lamp de handleiding en de markering op de aansluitdraden. Hebben beide draden dezelfde kleur en is de lamp van klasse II, dan maakt het niet uit welke draad je waar aansluit.

Verbind de draden met lasklemmen en niet alleen door ze te draaien en met tape af te plakken, want een klem is betrouwbaarder. Aluminium draden herken je aan de zilverkleurige kern en je vindt ze vooral in oudere huizen. Aluminium mag je niet met een gewone klem aan koper verbinden. Daar hoort een klem voor aluminium en koper, of een elektricien. Komen de kleuren in het plafond niet overeen met de tabel of ben je niet zeker, ga dan niet gokken. Verwisselde draden kunnen kortsluiting veroorzaken of de lamp onder spanning zetten.

Lamp aansluiten op twee draden

In oudere woningen komen er soms maar twee draden uit het plafond, een fase en een nul, zonder geelgroene. Dan hangt het af van de beschermingsklasse van de lamp. Een lamp van klasse II herken je aan het symbool van een vierkant in een vierkant op het typeplaatje. Die heeft geen aarde nodig en sluit je aan op de fase en de nul. Heeft het plafond een geelgroene draad die de lamp niet gebruikt, isoleer die dan apart en sluit hem nergens op aan.

Een lamp van klasse I heeft een geelgroene draad die op de aarde hoort. Sluit een geelgroene draad nooit aan op de fase of de nul. Heeft het plafond geen aarde, sluit dan geen lamp van klasse I aan en bel een elektricien.

Zo hang je de lamp aan het plafond

Kies de haak of plug op basis van het gewicht van de lamp in de handleiding. Controleer de oude haak of beugel, want een losse haak in pleisterwerk of gips draagt een lamp niet. Boor alleen op de plek van de oude haak en laat de groep uit, omdat er verborgen leidingen door het plafond kunnen lopen.

  • In beton hoort een plug met haak.
  • In een gipsplaat hang je alleen een lichte lamp van enkele kilo's, volgens de opgave van de fabrikant van het plafondanker. Een zwaardere lamp hoort aan een draagprofiel of in een dragend plafond.
  • Hang de lamp eerst stevig op, sluit dan pas de draden aan en plaats daarna het afdekkapje.

Het aansluiten van de nieuwe lamp rond je zo af:

  1. Strip de uiteinden

    Strip de draden volgens de klemmen, meestal ongeveer 8 tot 10 mm.

  2. Verbind de draden

    Verbind draden met dezelfde functie met lasklemmen en controleer dat er geen draadje uitsteekt.

  3. Plaats het kapje

    Duw de verbindingen in het kapje, zet het kapje tegen het plafond en draai de lampen erin.

  4. Zet de groep aan

    Zet de groep weer aan, doe de lamp aan en controleer of hij brandt en niets tikt of heet wordt.

Denk bij de hoogte aan waar je loopt. Op plekken waar je loopt laat je de onderkant van de lamp minstens 2 m boven de vloer hangen, zodat ook een lang persoon eronderdoor kan. Boven een eettafel, waar je niet loopt, is 70 tot 80 cm boven het tafelblad genoeg.

Lamp met meerdere lichtpunten en twee groepen

Een lamp met drie lichtpunten of met meer armen heeft meestal een enkele aansluiting, met de armen onderling verbonden. Je sluit hem dus aan zoals een lamp met een lichtpunt.

Anders is het bij een lamp met twee lichtgroepen die je apart schakelt. Die heeft twee geschakelde aansluitingen en in het plafond komen er twee fasedraden vanaf een serieschakelaar. Je vindt dan tot vier draden in het plafond. Sluit elke groep aan op een van die draden, volgens de handleiding en de foto van de oude aansluiting. Twijfel je, haal er dan een elektricien bij.

Gebruik alleen lampen waarvan het vermogen niet hoger is dan de waarde op het typeplaatje van de lamp.

Wanneer bel je een elektricien

Blijf van de bedrading in de muur af. Bel een elektricien als:

  • je niet weet welke draad welke is of de kleuren niet kloppen,
  • er aluminium draden in het plafond zitten,
  • de isolatie van de draden beschadigd of broos is,
  • een lamp van klasse I geen aarde in het plafond heeft,
  • de groep na het inschakelen uitvalt,
  • je de aansluiting wilt verlengen of een nieuwe kabel nodig hebt.

Voor je een nieuwe lamp koopt

Bij een lager plafond kies je een plafondlamp die tegen het plafond aanligt. Bij een hoger plafond of boven een eettafel past een hanglamp of kroonluchter. Controleer voor hoeveel lampen en welk vermogen de lamp is bedoeld.

Veelgestelde vragen

Hoe vervang je een plafondlamp of hanglamp?

Zet de groep uit en controleer met een spanningzoeker dat het plafond spanningsloos is. Fotografeer de oude bedrading, haal de oude lamp eraf en hang de nieuwe aan een haak of plug. Verbind draden met dezelfde functie met lasklemmen en plaats het kapje.

Hoe sluit je een hanglamp aan?

De blauwe draad uit het plafond hoort bij de blauwe draad van de lamp, de bruine, zwarte of grijze fasedraad bij de bruine of zwarte draad en de geelgroene aarde bij de geelgroene. Kleuren zijn slechts een aanwijzing, zet voor het aansluiten altijd de groep uit.

Kun je een plafondlamp op twee draden aansluiten?

Alleen een lamp van beschermingsklasse II, die geen aarde nodig heeft. Sluit de fasedraad aan op de fase van de lamp en de nul op de nul. Heeft het plafond geen aarde, sluit dan geen lamp van klasse I aan en bel een elektricien.

Hoe hang je een plafondlamp of hanglamp op?

Kies de bevestiging op basis van het gewicht: in beton een plug met haak, in een gipsplaat een anker voor een lichte lamp en een zwaardere lamp aan een draagprofiel. Hang de lamp eerst op, sluit dan de draden aan en plaats het kapje.

Hoe sluit je een lamp met drie lichtpunten aan?

Net als een lamp met een lichtpunt, want de armen zijn onderling verbonden en er komt een aansluiting uit het plafond. Anders is het bij een lamp met twee lichtgroepen, die twee fasedraden in het plafond nodig heeft.

Hoe hoog hang je een hanglamp boven de eettafel?

Boven een eettafel is 70 tot 80 cm boven het tafelblad genoeg. Waar je onder de lamp doorloopt, laat je de onderkant minstens 2 m boven de vloer hangen.

Kun je zelf een lamp vervangen?

Een handige klusser kan dat als er een kant-en-klaar aansluitpunt in het plafond zit en de draden duidelijk gemarkeerd zijn. Blijf van bedrading in de muur, aluminium draden en beschadigde isolatie af en bel een elektricien.

Veel plezier met je nieuwe lamp: veilig opgehangen en een mooie aanwinst voor de kamer!

Sla de voettekst over, ga naar het begin van de paginaGa naar het begin van de pagina