Navigatie overslaan, naar inhoud springen
Inhoud overslaan, naar voettekst springen

Aronia

Aronia melanocarpa · Rosaceae

Ook bekend als: zwarte appelbes, aronia bes

Aronia, ook bekend als zwarte appelbes of aroniabes, is een makkelijke, winterharde fruitstruik die in de Nederlandse tuin weinig vraagt. Hij geeft witte bloemen in het voorjaar, zwartpaarse bessen in de late zomer en rode tot paarse herfstkleuren. Met de juiste plek en een snoeibeurt per jaar blijft de struik vitaal.

Licht
Volle zon, Zon tot halfschaduw
Water
Gemiddeld
Luchtvochtigheid
Gemiddeld
Temperatuur
10–25 °C, min. -40 °C
Moeilijkheid
Makkelijk
Hoogte
0,9–2,4 m

Verzorging door het jaar heen

Kalender voor het klimaat Oceanisch.

ZaaienUitplantenSnoeienVermeerderenBemestenMeer waterBloeiOogstRustperiode
Wanneer uit te voerenRustperiodeHuidige maand

Aronia melanocarpa in het kort

Aronia (Aronia melanocarpa) hoort bij de rozenfamilie (Rosaceae) en komt oorspronkelijk uit het oosten van Noord-Amerika, van Newfoundland tot Ontario en Minnesota en zuidelijk tot Arkansas, Alabama en Georgia. In Europa wordt hij gekweekt. In het wild groeit hij in veengebieden, natte struwelen, langs moerasranden en in open bos, maar hij redt zich ook op drogere plekken.

Het is een bladverliezende, meerstammige struik met een opgaande, ronde vorm. Hij wordt ongeveer 90 tot 240 cm hoog en 90 tot 180 cm breed en groeit in een gematigd tempo. Met de jaren kan hij ijl en hoog worden. Door wortelopslag vormt hij een dichte haag of struikgroep.

De bladeren zijn 2,5 tot 8 cm lang, glanzend donkergroen en fijn gezaagd. In mei en juni verschijnen kleine witte tot lichtroze bloemen van ongeveer 0,8 cm, in trosjes van 5 of 6. De glanzende, zwartpaarse bessen van ongeveer 1 cm rijpen in augustus en september. In de herfst kleurt het blad rood en paars.

Kweken en verzorging

Zon en standplaats

Aronia groeit in volle zon en in halfschaduw. In de zon zijn de vruchtzetting en de herfstkleur het best. Omdat de struik uitlopers maakt, heeft hij ruimte nodig. Houd rekening met de uiteindelijke breedte van 90 tot 180 cm.

Omdat hij ook op natte grond goed groeit, is hij geschikt voor vochtige hoeken, bijvoorbeeld bij een vijver. Ook als haag of in een wildlifetuin doet hij het goed.

Water geven

Aronia is flexibel: vochtige grond past hem, maar ook af en toe een droge of juist natte periode verdraagt hij. Jonge planten geef je in droge perioden water. De kalender noemt juni, juli en augustus als de maanden waarin je wat vaker water geeft.

Grond

De struik is niet kieskeurig en groeit in leem, zand, klei, humusrijke grond en zelfs natte, moerassige grond of ondiepe, rotsachtige grond. Het liefst staat hij in vochtige, goed doorlatende grond.

Bemesten

Bemesten kan in maart en april, aan het begin van het groeiseizoen.

Snoeien

Snoei in februari of maart, of direct na de oogst. Haal de oudste takken weg en dun de uitlopers uit. Zo blijft de struik vitaal en wordt hij minder snel ijl.

Planten

Plant aronia in oktober en november of in maart en april, het liefst op een zonnige plek voor de beste oogst. Geef de struik ruimte om uitlopers te vormen.

Overwinteren

Aronia is volledig winterhard en heeft geen bescherming nodig. Hij verdraagt naar verluidt vorst tot ongeveer -40 °C, ruim onder de gebruikelijke winterminima in Nederland. De rustperiode loopt van december tot en met februari.

Vermeerderen

Je kunt aronia vermeerderen door zaaien, stekken en delen. Zaaien kan in oktober. Stekken kun je in juni en juli nemen. Omdat de struik uitlopers maakt, is delen van de pol een eenvoudige manier.

Oogsten en gebruiken

De bessen oogst je in augustus en september. Rauw zijn ze erg wrang, maar ze zijn goed te gebruiken in sap, jam, siroop en bakwerk met toegevoegde suiker. Ze zijn rijk aan polyfenolen en worden gewaardeerd om hun hoge gehalte aan anthocyanen.

De bloemen trekken bestuivers en vlinders aan. Zangvogels en kleine zoogdieren eten de vruchten.

Voor jouw plant

Veelgestelde vragen

Is aronia winterhard?Ja, aronia is volledig winterhard en heeft geen winterbescherming nodig. Hij verdraagt naar verluidt ongeveer -40 °C.
Wanneer kun je aroniabessen oogsten?De bessen rijpen in augustus en september. Ze zijn dan glanzend zwartpaars en ongeveer 1 cm groot.
Kun je aroniabessen rauw eten?Rauw zijn ze erg wrang. Ze zijn beter te gebruiken in sap, jam, siroop of bakwerk, met toegevoegde suiker.
Wanneer moet je aronia snoeien?Snoei in februari of maart, of na de oogst. Haal de oudste takken weg en dun de uitlopers uit.
Heeft aronia zon of schaduw nodig?Hij groeit in zon en halfschaduw. In volle zon krijg je de meeste bessen en de mooiste herfstkleur.
Hoe vermeerder je aronia?Dat kan met zaad, stekken of door delen. Stekken neem je in juni of juli, zaaien kan in oktober.
Sla de voettekst over, ga naar het begin van de paginaGa naar het begin van de pagina