Navigatie overslaan, naar inhoud springen
Inhoud overslaan, naar voettekst springen

Mahonia

Mahonia aquifolium · Berberidaceae

Ook bekend als: mahonie, Mahonieboom, Berberis aquifolium

Veilig voor katten en honden · details ↓

De mahonia (ook wel mahonie, Mahonia aquifolium) is een groenblijvende struik met glanzend, hulstachtig blad en gele bloemen in het vroege voorjaar. Hij is volledig winterhard en gedijt goed in lichte schaduw. In Nederland is hij gemakkelijk in onderhoud, maar hij kan zich buiten de tuin verspreiden.

Licht
Halfschaduw, Schaduw
Water
Laag
Luchtvochtigheid
Gemiddeld
Temperatuur
10–24 °C, min. -42 °C
Moeilijkheid
Makkelijk
Hoogte
0,9–3 m

Verzorging door het jaar heen

Kalender voor het klimaat Oceanisch.

ZaaienUitplantenSnoeienVermeerderenBemestenBloeiOogstRustperiode
Wanneer uit te voerenRustperiodeHuidige maand

Kenmerken van de mahonia

De mahonia is een groenblijvende, rechtopgroeiende struik met weinig zijtakken. Hij wordt ongeveer 90 cm tot 3 m hoog en 60 tot 150 cm breed. De groei is langzaam. Via wortelopschot vormt hij na verloop van tijd kolonies.

Het blad is glanzend, leerachtig en geveerd, met 5 tot 13 stekelige deelblaadjes, vergelijkbaar met hulst. Nieuw blad is roodgetint, in de winter kleurt het paarsbrons. In het vroege voorjaar verschijnen dichte trossen felgele, licht geurende bloemen, die van maart tot en met mei te zien zijn. Daarna volgen trosjes donkerblauwe, berijpte bessen tot 1 cm die op druiven lijken.

In het wild groeit de soort in de ondergroei van douglassparbossen en in struikgewas in de Cascades, de Rocky Mountains en de Sierra Nevada. Hij is bij ons een geschikte struik voor hagen, als bodembedekker of in een pot.

Let op: in delen van West-Europa is de mahonia uit parken en tuinen ontsnapt en kan hij buiten zijn natuurlijke verspreidingsgebied invasief worden. Verwijder daarom opschot en bessen, zodat de struik zich niet uitzaait.

Kweken en verzorging

Standplaats en licht

Kies lichte of gefilterde schaduw (halfschaduw tot schaduw). In volle zon verbleekt het blad, maar een paar uur zon per dag helpt wel de bloei. Geef de struik een beschutte plek, uit de hete zon en uit de uitdrogende, koude wind.

De mahonia verdraagt kou uitstekend: hij is winterhard tot ongeveer -42 °C, ruim onder de gebruikelijke winterminima in Nederland van rond -12 °C.

Water geven

De waterbehoefte is laag. Eenmaal goed aangeslagen is de mahonia droogtebestendig, al houdt hij niet van hete zomers. Geef vooral water in het eerste jaar na het planten en bij langdurige droogte.

Grond

Een goed doorlatende, humusrijke grond is het best, bij voorkeur vochtig maar niet nat. Leemgrond en zure tot neutrale grond (pH ongeveer 5,5 tot 7,5) passen goed. Ook op armere grond doet de struik het nog redelijk.

Planten

Plant de mahonia in lichte schaduw, het liefst in kleine groepjes, uit de hete zon en uit de wind. Houd ongeveer 90 cm plantafstand aan. Geschikte plantmaanden zijn maart, april, oktober en november.

Bemesten

Bemest in maart en april, aan het begin van het groeiseizoen. Meer is voor deze struik op humusrijke grond meestal niet nodig.

Snoeien

Snoei de mahonia in mei of juni, na de bloei, want de bloemen van het volgende jaar vormen zich op oud hout. Zo kun je de struik op maat houden. Verwijder wortelopschot om de uitbreiding te beperken.

Overwinteren

De mahonia is volledig winterhard en heeft in Nederland geen speciale bescherming nodig. Zorg wel voor beschutting tegen koude, uitdrogende wind. Van november tot en met februari rust de plant.

Vermeerderen

Vermeerderen kan in juni, juli en oktober. Zaaien is mogelijk in oktober en november. De struik vormt bovendien zelf wortelopschot.

Veelvoorkomende problemen

Verbleekt of verbrand blad komt door te veel zon of hete, droge wind. Verplaats de struik naar halfschaduw en zorg voor beschutting.

Bladvlekken kunnen komen door bladvlekkenziekte of roest. Verwijder aangetaste bladeren en zorg voor betere luchtcirculatie. Ook bladverbranding hoort bij deze problemen.

Oogsten en gebruik

De bessen oogst je van augustus tot en met oktober. Ze zijn eetbaar, maar zuur. Ze smaken het best na de eerste vorst en worden gebruikt voor gelei of wijn, vaak gemengd met zoeter fruit.

De plant wordt traditioneel gebruikt tegen indigestie. Bast en wortels geven een gele kleurstof. De vroege bloemen voeden bestuivers en de bessen trekken vogels en ander wild. Ook als snijbloem is de mahonia geschikt.

Veiligheid

Veilig voor katten en honden
Katten
Niet giftig
Honden
Niet giftig
Paarden
Niet giftig

Voor katten, honden en paarden is de mahonia niet giftig. Voor mensen is hij licht giftig; de stof berberine speelt hierbij een rol. Dit is alleen informatie en geen dierenarts- of medisch advies. Twijfel je, vraag dan een dierenarts of arts.

Bron: ASPCA Toxic and Non-Toxic Plants, North Carolina Extension Gardener Plant Toolbox

Voor jouw plant

Veelgestelde vragen

Hoeveel zon verdraagt een mahonia?Het liefst staat hij in lichte of gefilterde schaduw. In volle zon verbleekt het blad, maar een paar uur zon helpt de bloei.
Wanneer snoei je een mahonia?Snoei in mei of juni, na de bloei. De bloemen van het volgende jaar vormen zich op oud hout.
Is de mahonia winterhard?Ja, hij is volledig winterhard. Zet hem wel beschut tegen koude, uitdrogende wind.
Zijn de bessen van de mahonia eetbaar?Ja, ze zijn eetbaar maar zuur, en smaken het best na de eerste vorst. Ze worden gebruikt voor gelei of wijn.
Is mahonia giftig voor katten en honden?Nee, voor katten en honden is hij niet giftig. Voor mensen is hij licht giftig. Dit is alleen informatie, geen medisch advies of advies van een dierenarts.
Kan een mahonia invasief worden?In delen van West-Europa is hij uit tuinen en parken ontsnapt. Verwijder opschot om verspreiding te beperken.
Sla de voettekst over, ga naar het begin van de paginaGa naar het begin van de pagina