Bloeiende roos met roze bloemen in de tuin

Foto: Vihljun, Public domain, Wikimedia Commons

Foto: syvwlch, CC BY 4.0, iNaturalist

Foto: syvwlch, CC BY 4.0, iNaturalist

Foto: Tom Norton, CC BY 4.0, iNaturalist

Foto: Tom Norton, CC BY 4.0, iNaturalist

Foto: Svyatoslav Knyazev, CC BY 4.0, iNaturalist

Struiken Vaste planten

Roos

Rosa · Rosaceae

Ook bekend als: rozen, rozenstruik, rozenstruiken

De roos (ook rozenstruik genoemd; meervoud rozen of rozenstruiken) is een bladverliezende struik die in Nederland winterhard is en van juni tot en met september bloeit. Met genoeg zon, een voedselrijke grond en een jaarlijkse snoeibeurt blijft hij gezond en bloeit hij rijk.

Licht: Volle zon
Water: Gemiddeld
Luchtvochtigheid: Gemiddeld
Temperatuur: 15–26 °C, min. -25 °C
Moeilijkheid: Gemiddeld
Hoogte: 0,3–2,4 m

Soorten en rassen

Hondsroos

Rosa canina

Volle zon
Laag

Verzorging door het jaar heen

Kalender voor het klimaat Oceanisch.

UitplantenVerpottenSnoeienVermeerderenBemestenMeer waterBloeiOogstRustperiode

Wanneer uit te voerenRustperiodeHuidige maand

Kenmerken van de roos

De roos (Rosa) behoort tot de rozenfamilie (Rosaceae). Het is een bladverliezende struik. Afhankelijk van soort en cultivar groeit hij rechtop, bolvormig, breed uitwaaierend of klimmend. De hoogte loopt uiteen van ongeveer 30 cm tot 2,4 m, de breedte van 60 cm tot 1,8 m. De groei is matig snel. De meeste soorten komen oorspronkelijk uit Azië, minder uit Europa, Noord-Amerika en Noordwest-Afrika.

De groene bladeren zijn geveerd, met 3 tot 13 getande deelblaadjes. In de herfst kleuren ze geel. De bloemen zijn meestal komvormig: enkel met vijf kroonbladeren of dubbel met er veel meer. Je vindt ze in wit, roze, rood, geel, oranje, crème en paars. Kleur, grootte en geur verschillen sterk per soort, maar veel rozen geuren. Na de bloei vormen zich rozenbottels, vlezige rode (soms donkerpaarse) schijnvruchten met veel behaarde nootjes.

Kweken en verzorging

Standplaats

Zet een roos in de volle zon. Hij heeft minstens zes uur direct zonlicht nodig voor een goede bloei en een betere weerstand tegen ziekten. Op een te schaduwrijke plek bloeit hij maar weinig. Verplaats hem dan naar een zonnigere plek. Een open standplaats met goede luchtcirculatie helpt bovendien tegen schimmels.

Water geven

Een roos heeft gewoonlijk matig water nodig. Houd de grond vochtig maar niet drassig. In juli en augustus heeft hij meer water nodig. Geef water bij de voet en niet over het blad, want nat blad werkt meeldauw in de hand.

Grond en verpotten

Rozen groeien goed in leemgrond, klei en humusrijke grond. Kies een voedselrijke, goed doorlatende grond die zuur tot neutraal is, met een pH van ongeveer 5,8 tot 7. Staat je roos in een pot, dan verpot je hem in maart.

Bemesten

Bemest de roos in april en nog eens in juni. Zo heeft hij voeding voor de groei en de lange bloei.

Snoeien

De meeste rozen snoei je één keer per jaar, in februari of maart. Verwijder in de zomer verwelkte bloemen om de bloei te verlengen, en stop daarmee aan het eind van de zomer. Snoei ook om de struik luchtig te houden, want dat beperkt ziekten.

Planten

Plant rozen in maart en april of in oktober en november. Kies een zonnige plek met goed doorlatende, humusrijke grond.

Overwinteren

De roos is winterhard. Hij overleeft naar verwachting temperaturen tot ongeveer -25 °C, ruim onder het gebruikelijke winterminimum van -12 °C. In december, januari en februari staat hij in rust.

Vermeerderen

Rozen vermeerder je door enten, stekken, zaaien of afleggen. Stekken doe je in juni, juli of augustus.

Veelvoorkomende problemen

Rozen hebben vooral last van zwarte vlekken, meeldauw en roest.

Zwarte vlekken op het blad komen door een schimmel. Verwijder de aangetaste bladeren en zorg voor meer luchtcirculatie.

Een wit, poederig laagje is meeldauw. Snoei voor meer lucht en vermijd water over het blad.

Weinig bloemen duiden meestal op te weinig zon. Verplaats de roos naar een plek in de volle zon.

Oogsten en gebruik

Bloemblaadjes en rozenbottels zijn eetbaar. De bottels bevatten veel vitamine C en je gebruikt ze in thee en jam, nadat je de behaarde zaden hebt verwijderd. De bloemblaadjes geven geur aan rozenwater en desserts. Oogst in juni, juli, september en oktober. Rozen zijn ook geschikt als snijbloem.

Voor de natuur is de roos waardevol. De bottels voeden vogels en kleine zoogdieren, en wilde bijen nestelen in dode, holle stengels.