Lavandula angustifolia

Lamiaceae

Ook bekend als: echte lavendel

Echte lavendel (Lavandula angustifolia) is een geurende, groenblijvende halfstruik die houdt van een zonnige plek met scherp doorlatende grond. In Nederland is hij winterhard, maar natte winters en zware grond vormen het grootste risico. Met de juiste plek en een jaarlijkse snoeibeurt blijft hij compact en bloeit hij rijk.

Licht: Volle zon
Water: Laag
Luchtvochtigheid: Laag
Temperatuur: 15–28 °C, min. -25 °C
Moeilijkheid: Gemiddeld
Hoogte: 0,3–1 m

Verzorging door het jaar heen

Kalender voor het klimaat Oceanisch.

Binnenshuis zaaienZaaienUitplantenVerpottenSnoeienVermeerderenBloeiOogstRustperiode

Wanneer uit te voerenRustperiodeHuidige maand

Kenmerken van echte lavendel

Echte lavendel komt van nature uit het westelijke Middellandse Zeegebied, onder meer Frankrijk, Italië en Spanje. Hij groeit daar op droge, zonnige, rotsachtige en goed gedraineerde kalkhellingen, met natte winters en droge zomers.

De plant vormt een compacte, bolvormige, vertakte en aromatische dwergstruik met groen, grijs tot zilverkleurig blad dat het hele jaar blijft zitten. De breedte komt meestal uit op 40 tot 90 cm en de groei is gematigd.

In juni, juli en augustus verschijnen op dunne, bladloze stelen dichte aren van 2 tot 8 cm met kleine, zoet geurende lipbloempjes in paars, violet, roze of wit. Daarna volgen kleine, onopvallende nootjes. Bijen en vlinders komen er graag op af, terwijl herten hem meestal links laten liggen.

Kweken en verzorging

Zon en standplaats

Geef echte lavendel volle zon met zes uur of meer directe zon per dag. In halfschaduw bloeit hij minder. Kies een plek met goede luchtcirculatie, want dat beperkt bladvlekken.

Dankzij zijn compacte vorm is hij geschikt voor de border, de rotstuin, als lage haag, op het balkon en in een pot. De bloemstengels zijn ook goed als snijbloem te gebruiken.

Water geven

Echte lavendel heeft weinig water nodig en is zeer droogtetolerant. Zodra hij is aangeslagen, geef je spaarzaam water: de grond mag aan de droge kant blijven en nooit nat staan. Een lage luchtvochtigheid past het best bij de plant.

Grond en verpotten

Kies zeer goed doorlatende, magere grond, bijvoorbeeld zandig, grindrijk of lemig. Een neutrale tot kalkrijke bodem (pH ongeveer 6,5 tot 8) heeft de voorkeur, al verdraagt hij ook zuurdere grond. Op zware klei gaat de plant dood.

Verpot potplanten in april of mei.

Bemesten

Bemest weinig of niet. Rijke grond geeft weelderige groei met minder bloemen en verkort de levensduur van de plant.

Snoeien

Snoei lichtjes elk jaar na de bloei, of in het vroege voorjaar, en verwijder uitgebloeide aren. Volgens de kalender kan dat in april, augustus en september. Snijd niet in het oude, kale hout.

Zonder regelmatig snoeien wordt de plant houtig en ijl. Knip hem daarom elk jaar na de bloei bij.

Planten en zaaien

Plant lavendel op een zonnige plek met scherpe drainage. Houd ongeveer 45 cm plantafstand aan. Buitenplanten kan in april, mei en september.

Zaaien kan binnen in februari en maart, en buiten in maart en april.

Overwinteren

Echte lavendel is winterhard tot ongeveer -25 °C, ruim onder de typische Nederlandse winterminimum van -12 °C. Het gaat in natte winters vooral om scherpe drainage. Bescherm planten in potten tegen langdurig natte grond. De rustperiode loopt van november tot en met februari.

Vermeerderen

Je kunt echte lavendel vermeerderen door zaad, stekken of delen. Stekken kun je in juni, juli en augustus nemen.

Veelvoorkomende problemen

Afstervend aan de basis: dit komt door wortelrot door te veel water of zware grond. Verbeter de drainage en geef minder water.

Vlekken op het blad: schimmelbladvlekken door vochtige, dichte omstandigheden. Zorg voor meer luchtcirculatie en verwijder aangetaste scheuten.

Houtige, ijle plant: dit komt door te weinig snoeien. Knip jaarlijks na de bloei.

Oogsten en gebruik

Oogst in juni en juli. De bloemen gebruik je spaarzaam in gebak, thee en kruidenmengsels zoals herbes de Provence, en de bladeren zijn eveneens eetbaar. Traditioneel worden bloemen en bladeren gebruikt in de kruidengeneeskunde, en de etherische olie in aromatherapie en massage.